Emine Yürekli: Peygamberimizin Hayatında Aile Ahlakı

Emine Yürekli: Peygamberimizin Hayatında Aile Ahlakı
"Bugün aile, belki tarihin hiçbir döneminde olmadığı kadar kuşatılmış durumda. Ekranlar sofralarımıza, iş stresi yastıklarımıza, yalnızlık çocuklarımızın odalarına kadar sızdı. Aynı çatının altında, birbirine uzak adalar gibi yaşıyoruz."

Peygamberimizin Hayatında Aile Ahlakı

Bugün aile, belki tarihin hiçbir döneminde olmadığı kadar kuşatılmış durumda. Ekranlar sofralarımıza, iş stresi yastıklarımıza, yalnızlık çocuklarımızın odalarına kadar sızdı. Aynı çatının altında, birbirine uzak adalar gibi yaşıyoruz.

Bir insanı tanımak isteyen, onu kürsüde değil, evinde aramalı. Kürsüde insan söyler; evde ise yaşar. Kalabalıklar önünde herkes biraz kendine çeki düzen verir. Ama kapı kapandığında, yorgunluğun, sabrın, sevginin ve öfkenin perdesiz kaldığı o dört duvar arasında insan neyse odur. Çünkü insan, en çok evinde kendisidir.

Kur’an, Hz. Peygamber’i bize “güzel bir örnek” olarak tanıtır.[1] Biz bu örnekliği çoğu zaman mescidin mihrabında, savaş meydanının tozunda, elçilerin ağırlandığı meclislerde ararız. Oysa onun ahlakının en sahici yüzü, kimsenin görmediği yerde, hanesinin eşiğinde belirir.

Gelin, o eşikten birlikte geçelim. Birkaç adımlık odalar, hurma lifiyle doldurulmuş bir minder, çoğu gün ocağı tütmeyen bir mutfak… Yoksul bir ev; ama içinde öyle bir sıcaklık var ki on dört asırdır anlatıla anlatıla bitirilemiyor.

Bu evde önce bir eş var. Ümmetine kadınlar hakkında hayır tavsiye eden,[2] ömrünün son büyük hitabında, on binlerce insanın önünde, eşlerini Allah’ın emaneti olarak aldıklarını hatırlatan bir eş.[3] Bir bayram günü mescidin avlusunda gösteri yapan Habeşlileri Hz. Âişe ile birlikte seyreden, o yorulup kendiliğinden çekilene dek sabırla bekleyen bir eş.[4] Eşinin ağzına uzatılan bir lokmayı bile sadaka sayan bir eş.[5] Bir tabak uzatmayı, bir bardak su getirmeyi “küçük şey” sanan bizlere ne zarif bir ders: Sevgi, çoğu zaman büyük sözlerde değil, küçük hareketlerde saklıdır.

Bu evde bir baba, bir dede var; merhametini hiçbir makamın, hiçbir resmiyetin ardına saklamayan. Bir gün namazda secdeye vardığında torunu sırtına tırmanır, o da secdeyi uzatır. Cemaat bir şey mi oldu diye merak edip sorduğunda cevabı sadedir: Çocuğun keyfini kaçırmak istememiştir.[6] Çocuklara ikram etmeyi, onları güzel yetiştirmeyi öğütler.[7] Kızı Fâtıma kapıdan girdiğinde ayağa kalkar, elinden tutar, onu öper ve kendi yerine oturtur.[8] Kız çocuklarının diri diri toprağa gömüldüğü bir çağda bu basit jest, sessiz ama gür bir itirazdır.

Bu evde bir evlat var. Hayata yetim başlamış; babasının yüzünü hiç görmemiş, annesini çocuk yaşta toprağa vermiş bir evlat. Kayıplarla örülü bir çocukluk çoğu insanı katılaştırır; onu ise vefaya yöneltmiştir. Yıllar sonra sütannesi ziyaretine geldiğinde, üzerindeki ridayı yere serer ve onu üzerine oturtur.[9] “En çok kime iyilik edeyim?” diye soran birine üç kez “Annene”, dördüncüsünde “Babana” der.[10] Anne babasının kapısını aylarca çalmayan, bir telefonla hatır sormayı bile ertelediğimiz günlerde bu cümle, karşısında durmakta zorlandığımız bir aynadır.

Ve bu evde, ev halkının en küçüğüne bile şefkatle bakan bir büyük var. Onu en iyi, küçük yaşta hizmetine verilen Enes b. Mâlik anlatır: On yıl boyunca yanında kalmış; Rasûlullah ona bir kez olsun “öf” dememiş, yaptığı bir iş için “Bunu niçin yaptın?”, yapmadığı bir iş için “Bunu niçin yapmadın?” diye hesap sormamıştır.[11] On yıl… Bizim sabrımız, çoğu zaman on dakikalık bir gecikmeye bile dayanabiliyor mu?

Kur’an, “Kendinizi ve ailenizi ateşten koruyun” buyurur.[12] Peygamber hanesi bu korumanın nasıl olacağını da gösterir: ses yükselterek, kapı çarparak değil; örnek olarak, sabrederek, sevgiyi gündelik hayatın içine serperek. Çünkü çocuk, kendisine söyleneni değil, gördüğünü öğrenir. Eş, duyduğu vaatlerden çok yaşadığı incelikle huzur bulur. Ev, nasihatle değil, güzel ahlakla ayakta durur.

Bugün aile, belki tarihin hiçbir döneminde olmadığı kadar kuşatılmış durumda. Ekranlar sofralarımıza, iş stresi yastıklarımıza, yalnızlık çocuklarımızın odalarına kadar sızdı. Aynı çatının altında, birbirine uzak adalar gibi yaşıyoruz. Bu kuşatmayı büyük söylevler kaldırmayacak. Onu, saadet hanesindeki nebevî ahlak kaldıracak: Bir tebessüm, uzatılan bir el, kondurulan bir öpücük, ertelenmemiş bir vefa ziyareti.

Rahmân’ın has kullarının dilinden Kur’an’a geçen o dua ne güzeldir: “Rabbimiz! Eşlerimizden ve soyumuzdan bize göz aydınlığı bağışla.”[13] Ama unutmayalım: Göz aydınlığı olan bir aile, ancak birbirine göz aydınlığı olmaya çalışan fertlerle kurulur. Bu akşam eve dönüp anahtarı kapıda çevirirken bunu hatırlayalım. Saadet hanesi, bunun mümkün olduğunun on dört asırlık şahididir.

Rabbimiz, evlerimizi saadet hanesinin ahlakı ile ahlaklandır; bizi eşlerimize çocuklarımıza ve anne babalarımıza göz aydınlığı eyle.

Emine Yürekli

Mehir Vakfı Adana İl Başkanı

Dipnot:

Ayet mealleri Diyanet İşleri Başkanlığı Kur’an-ı Kerim Meali esas alınmıştır.

[1] Ahzâb, 33/21. “Andolsun ki, Allah’ın Resûlünde sizin için; Allah’a ve ahiret gününe kavuşmayı uman, Allah’ı çok zikreden kimseler için güzel bir örnek vardır.”

[2] Buhârî, Nikâh, 80 (5186); Müslim, Radâ’, 60 (1468).

[3] Müslim, Hac, 147 (1218).

[4] Buhârî, Salât, 69 (454); Müslim, Salâtü’l-îdeyn, 18 (892).

[5] Buhârî, Nafakât, 1 (5354); Müslim, Vasiyye, 5 (1628).

[6] Nesâî, Tatbîk, 82 (1141).

[7] İbn Mâce, Edeb, 3 (3671).

[8] Ebû Dâvûd, Edeb, 143-144 (5217); Tirmizî, Menâkıb, 60 (3872).

[9] Ebû Dâvûd, Edeb (5144).

[10] Buhârî, Edeb, 2 (5971); Müslim, Birr, 1 (2548).

[11] Buhârî, Edeb, 39 (6038); Müslim, Fedâil, 51 (2309).

[12] Tahrîm, 66/6. “Ey iman edenler! Kendinizi ve ailenizi, yakıtı insanlar ve taşlar olan ateşten koruyun. Onun başında, acımasız (katı, çetin), güçlü, Allah’ın kendilerine buyurduğuna karşı gelmeyen ve emredildiklerini yapan melekler vardır.”

[13] Furkân, 25/74. “Ve onlar, ‘Rabbimiz! Eşlerimizden ve soyumuzdan bize göz aydınlığı bağışla. Ve bizi takvâ sahiplerine önder yap!’ derler.”

Kaynak:Adanapost

HABERE YORUM KAT
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.