Niyet ve Karar

Sadece niyet edin ve yolunuza devam edin. Kader niyete âşıktır. Çektiğin zahmet bir gün rahmet olur. der, Şems-i Tebrizi.

Niyetlerimiz hayatımıza dair verdiğimiz kararlarımızdır. İyi niyet; “Herhangi bir kimse veya konuda hiçbir kötü düşünce beslememe, hüsnüniyet” diye tanımlanır.

Niyet, bir şeyi yapmayı zihinde tasarlama, önceden isteyip düşünme, kendi kendine karar verme, kişinin içindeki bir amaca yönelme istek ve düşüncesidir.

Niyet Arapça kökenli bir kelime olduğundan dini anlamı da önemlidir. Dini olarak niyet “Allah’ın rızasını kazanma arzusuyla ve onun hükmüne tâbi olmak üzere fiiliyata yönelen irade”dir. Hatta “işlenmesinin hemen öncesinde bir şeyi yapma İradesi”dir şeklinde de tanımlanır.

Şu öykü niyetin etkisini güzel anlatıyor. Birbirinin tersi iki eylemin hikâyesidir bu.

Eski zamanda bir adam seyahate gidiyormuş. Susamış. İnmiş atından, bir kaynak aramış. Derince bir kuyu bulmuş. Su alabilmek için bir kap sarkıtması gerekiyormuş kuyuya. Bakmış, atını bağlayacak bir ağaç yok. Mecburen, bir eliyle atının dizginini tutup öbür eliyle de kabını sarkıtmış kuyuya, su çekmiş. Hem kendisi içmiş hem de atına içirmiş. Sonra düşünmüş... “Buraya bir kazık çakayım da yolcular atlarını bağlasınlar. Rahatça içsinler sularını” demiş. Uygun bir ağaç dalı bulup çakmış kuyunun yanına. Bunu gören melek, hemen bir sevap yazmış amel defterine. Adam gitmiş.

Bir süre sonra başka bir atlı gelmiş. Bakmış, bir kuyu, yanında da bir kazık. O da şöyle düşünmüş: “Şimdi gündüzdür. Önümü görebiliyorum. Ya gece biri gelir de bu kazığı göremezse? Ya ayağı takılır da kuyuya düşerse? Kim çıkaracak onu bu ıssız yerde...”Kazığı söküp atmış... Melek, bu adama da sevap yazmış, güzel niyetinden dolayı. Niyet bu kadar önemli... Şu hâlde bir iş yaparken “Bunu niçin yapıyorum?” diye sor.

Söz konusu iyi niyet olunca çoğumuz; bu erdeme sahip olduğumuzu düşünürüz. Zihnimizdeki tüm niyetler iyidir, biz iyi niyetliyizdir ve hatta iyi niyetli olmaktan zaman zaman zarar gördüğümüzden şikâyet ederiz. ‘En sevmediğim özelliğim iyi niyetli oluşumdur” “Hep iyi niyetim yüzünden kaybettim…” diye serzenişte bulunur bazı insanlar. Peygamber efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v) “Ameller niyetlere göredir” ( Buhârî, Bedü’l-Vahy, 1; Müslim, İmare, 155.) “Allah sizin cüsselerinize ve şekillerinize değil, kalplerinize ve amellerinize bakar.” (Müslim, Birr, 33) der.

Zor zamanlardan geçtiğimiz bugünlerde, bu zorlukları nasıl uyumlu hâle getireceğimizi, bu zorlukları nasıl çözeceğimizi bilmek için iyi niyetli olmalıyız.

Kalın Sağlıcakla

Sait ÖZDEMİR