Şairler Okundukça Dirilir

Kasım, ağaçların yapraklarını bir bir bıraktığı, şehirlerin erkenden karardığı bir aydır. Belki de bu yüzden bazı vedalar en çok kasıma yakışır. Beş yıl önce, 16 Kasım'da, Sezai Karakoç da yaprağını toprağa bıraktı. Seksen sekiz yıllık bir ömür, İstanbul'da bir evin sessizliğinde son buldu.

O gün haberi duyduğumda aklıma ilk gelen şey bir yaprak oldu. Karakoç'un şiirlerinde ağaç hep vardır: kökleri toprağa, dalları göğe uzanan, yerle gök arasında dimdik duran bir ağaç. Şimdi düşünüyorum da o ağacı anlatırken aslında kendini anlatıyordu. Kökleri Ergani'nin taşlı topraklarındaydı, dalları ise bütün bir medeniyetin göğüne uzanıyordu.

Onu "Diriliş şairi" diye andık. Peki diriliş ne demekti? Karakoç'a göre insan nefes aldığı hâlde ölü olabilirdi. Kendini, geçmişini, sevgisini unutan insan, yürüyen bir gölgeden farksızdı. Diriliş, işte o gölgeye yeniden can vermekti. Bir kavın kıvılcımla tutuşması gibi küçük ama bütün karanlığı değiştiren bir an.

Onun şiirini okuyan herkes bir noktada Mecnun'la karşılaşır. Karakoç, Fuzuli'nin yüzyıllar önce çöllere saldığı o âşığı alıp yeniden yürütmüştü. Onun Mecnun'u yalnızca sevdiğine kavuşamayan bir deli değildi. Sevginin insanı nasıl yaktığını, yakarken nasıl arıttığını, küllerinden nasıl yeniden doğurduğunu bilen biriydi. Karakoç'un hayatı da biraz böyle geçti. Bir fikre, bir medeniyete, bir hayale tutkuyla bağlandı ve o tutkunun bedelini yalnızlıkla ödedi.

Çünkü o, kalabalıkların şairi değildi. Moda olanın peşinden gitmedi, alkışın ardına düşmedi. Herkes Batı'ya bakarken o Doğu'nun unutulmuş hazinelerini aradı. Ama bunu duvarlar örerek yapmadı. Hızır'ın elinden tutup bütün peygamberleri, bütün kutsal kitapları aynı sofrada buluşturdu. Onun için gelenek bir hapishane değil, insanın kendini bulduğu bir evdi.

Monna Rosa'yı düşünüyorum. Kaç genç, ilk aşkını o dizelerle tanıdı? Kaç kişi, pencereye bakıp perdesini çekmeyen birine o şiiri içinden okudu? Karakoç'un en büyük ustalığı belki de buydu: En derin metafizik düşünceleri bile bir delikanlının kalp çarpıntısıyla söyleyebilmek. Onda aşk insandan başlar ama insanda bitmez. Bir yüzün ardından sonsuzluğa açılan bir kapıdır.

Şimdi Şehzadebaşı Camii'nin haziresinde yatıyor. Bir zamanlar şiirinde Yunus'u, Akşemseddin'i, Sinan'ı gün doğmadan yürüttüğü o semtte. Hayatının sonunda kendi dizelerinin içine çekilmiş gibi. Yolu oradan düşenler bilir, mezar taşının başında insan bir an susar. O sessizlik, yazdığı bütün kitaplardan daha çok şey söyler.

Kendi deyişiyle "dünya sürgünü"nü tamamladı. Bir ömrü sürgün sayan adam, aslında bize gerçek vatanın neresi olduğunu hatırlatıyordu. Belki de en çok buna ihtiyacımız var. Ekranların, hızın ve gürültünün içinde kendine yabancılaşmış insanlar olarak eve dönüş yolunu hatırlamaya.

Beş kasım geçti. Yapraklar yine dökülüyor, şehir yine erken kararıyor. Ama onun yaktığı kav hâlâ bir yerlerde için için tütüyor. Bir genç ilk kez onun kitabını açtığında, bir okur bir dizesinin altını çizdiğinde yeniden tutuşuyor.

Şairler ölmez demek kolaydır. Doğrusu şu: Şairler, onları okuyan oldukça dirilir.

Ruhu şâd, mekânı cennet olsun