Songül Kundakçı Cansız

Songül Kundakçı Cansız

Adana’nın Kurtuluşunun 100. Yıl Anısına Millî Mücadele Seçkisi Hazırlandı

milli-mucadele-seckisi-001.jpg

Kim ne için emek ediyorsa karşılığını muhakkak alır.

Adanapost Genel Yayın Yönetmeni Mehmet Yürekli iki yıldır yaptığı çalışmayı MİLLÎ MÜCADELE SEÇKİSİ adıyla kitap haline getirdi. Hiç şüphe yok ki “İnsan için çalıştığının karşılığı vardır."

Üretmenin heyecanını yaşayan Sayın Mehmet Yürekli’nin kitabının basılış sevincine ben de şahit oldum.

Ova Yayınları’ndan Adana’nın Kurtuluşunun 100. Yılı anısına çıkan MİLLÎ MÜCADELE SEÇKİSİ Adanalının 100 yıl önce verdiği mücadeleyi şiir, yazı, fotoğraf ve belgelerle günümüze taşıyor. Adana’nın kadını erkeğiyle, köylüsü şehirlisiyle millî mücadele yıllarında cansiperane verdiği bu gerçek kurtuluş öyküsü kapsamlı bir şekilde seçkide gözler önüne seriliyor.

PDF Kitap Link : Adana’nın Kurtuluşunun 100. Yılı anısına hazırlanan “Milli Mücadele Seçkisi"

Seçkide; Adana’nın 100 yıl önceki tarihine, kara günlerine, işgal yıllarına, Kaç kaç günlerine, katliama uğrayan masumlarına, toprağı için savaşan, can veren yiğit kadınlarına, erkeklerine, Karboğazı Zaferi’ne, tarihi büyük Türk bayrağına, kurtuluş sevincine ve 5 Ocak Bayramı’na belgelerden yararlanarak resimlerle yer veriliyor.

Seçki, bizleri bir zamanların Fransız işgalindeki Adana’sına götürürken bir yandan da Adana’nın esaretten istiklâle kavuşma sürecini gözler önüne seriyor.

Bu seçki bir özgürlük hikayesi, bir hürriyet mücadelesinin bugüne yansıması…

Bu seçki 5 Ocak anısına Adanalılara güzel bir bayram armağanı…

Bu seçki emek, sabır ve samimiyetle çalışmanın ürünü…

Bu seçki, Adana’nın sadece kebap ve şalgamdan; pamuk ve portakaldan ibaret olmadığını gösteren bir çalışma olması sebebiyle önemlidir.

Adana’yı tanıtmanın sadece Lezzet Festivali, Portakal Çiçeği Karnavalı ve Jakaranda Festivali’nden geçmediğini göstermek açısından bu ve benzeri çalışmalar değerlidir.

Adana’nın Türk filmlerindeki zengin pamuk ağalarından, adliye kavgalarından, yakıcı sarı sıcaklardan, nemli havalardan ibaret olmadığını göstermek açısından da bu tür çalışmalar önemlidir.

Adana’nın hürriyet mücadelesi romana, tiyatroya, senaryoya, şiirlere konu oldu; herkese ilham ve umut verdi. Adanalıların bu soylu mücadelesinin unutulmaması ve unutturulmaması için bu tür çalışmalar yapılmalı, yapanlar desteklenmelidir. Çünkü günümüzün her şeyi hızlıca tüketen şartlarında, popüler kültüre yenik düşmeyip millet olma bilincini korumak için tarihimizi bilmemiz gerekir.

Adana’nın Kurtuluş Savaşı’ndaki yerini ve önemini herkesin bilmesi gerekir. Çünkü Mustafa Kemal Paşa’nın Samsun’a çıkmadan önceki altı ayının içinde Adana vardı. Bağımsızlık savaşının kazanılmasının ardından Mustafa Kemal Atatürk, 5 Mart 1923 tarihinde Adana Türk Ocağı’nda yaptığı konuşmada “Acı günlere ait olmakla beraber bu memlekete ait kıymetli bir hatırayı yâd etmek isterim. Efendiler, bende bu vakayiin ilk hissi teşebbüsü bu memlekette, bu güzel Adana’da vücut bulmuştur” cümlesiyle Adana’nın Millî Mücadele tarihindeki önemini vurgulamıştır.

5 Ocak’ın hikayesini unutmamalı, unutturmamalıyız. Çünkü şehri işgal edilen Adanalı ağlayıp sızlanmakla vakit geçirmedi, birileri gelip beni kurtarsın diye beklemedi, kurtuluş için hemen harekete geçti, hatta ilk kurşunu Çukurova’da Kara Mehmet attı.

Adana 100 yıl önce Millî Mücadelesini hem kazandı hem de işgal altındaki başka yerlere örnek oldu. Mücadeleyi kazanmaya giden yolun taşları Adana’da döşenmeye başladı. Karboğazı Zaferi’nden sonra yapılan Ankara Antlaşması Kuvayımilliyenin elini güçlendiren ilk antlaşmaydı ve şeytanın bacağının kırılması demekti.

Bu yönüyle Adana kılavuz bir şehir oldu. “Biz Adanalıyık” derken bunun gururunu taşır Adanalı.

Yiğitlikte marka bir şehir olan Atatürk’ün Adana’sı nedense zaman içinde görmezden gelindi. Başka şehirlere “gazi, şanlı, kahraman” gibi unvanlar verilirken Adana’ya yiğitçe mücadelesine uygun bir unvan bile verilmedi.

Bir zamanların en zengin şehirlerinden olan holdinglerin doğum yeri Adana, stratejik önemiyle Türkiye’nin kalbi olan Adana, maalesef bugün yoksul.

Ama bu yoksulluk durduramaz Adanalıyı. Çünkü Çukurova’nın sıcak iklim şartları burada yaşayanları adeta pişirir; kültürel gelişime açık, zeki ve becerikli insanlar haline getirir. Toprağının verimi insanların şehre bağlılığının temel sebebidir, uğruna can verir, toprağını vermez. Tarihin inişler ve çıkışlarla dolu seyrinde Adana’nın milli şahlanışında kimi zaman hüzün kimi zaman gurur tabloları vardır.

Milletlerin iniş-çıkışlarının zamanın ötesine, geleceğe taşınması çok önemlidir. Tarihten ders almanın yanında insanın yaşadığı yere aidiyet duygusu taşıması için yaşadığı yeri tanıması gerekir. İnsan tanıdığı, bildiği yeri sever, oraya hizmet eder. Millî Mücadele Seçkisi, bu tanıtıma katkı sağlıyor.

Şehrimizin geleceğe taşınması için, ülkemize yol gösterecek yıldız bir şehir olması için valiliğin, hükümet birimlerinin, belediyelerin, şairlerin, yazarların, basın-yayının, sanayici ve iş adamlarının, sivil toplum kuruluşlarının, üniversitelerin bu ve benzeri yeni projelerde el birliği ile çalışması gerekir.

MİLLÎ MÜCADELE SEÇKİSİ’nin iç kapağında Mustafa Kemal Atatürk’ün fotoğrafıyla birlikte “Ağalar! Gidip, Toros Dağları’na bakınız, eğer orada bir tek Yörük çadırı görürseniz ve o çadırda bir duman tütüyorsa, şunu çok iyi biliniz ki bu dünyada hiçbir güç ve kuvvet asla bizi yenemez” sözüne yer veriliyor.

SEÇKİ; Adana Valisi Dr. Süleyman Elban, Osmaniye Valisi Dr. Erdinç Yılmaz, ÇÜ Rektörü Prof. Dr. Meryem Tuncel, ATÜ Rektörü Prof. Dr. Mehmet Tümay ve Adana İl Milli Eğitim Müdürü Yaşar Koçak’ın TAKDİM yazılarıyla başlıyor.

Kitabı hazırlayan Mehmet Yürekli ‘Ön söz’de Adana’nın Fransız işgalinden kurtuluşunun 100. yılı için Adanapost Haber Portalı olarak yaptıkları çalışmaları şöyle anlatıyor:

‘Adananın Kurtuluşunun 100. Yıl Etkinlikleri’ni düzenledik. Etkinlik kapsamında fotoğraf sergisi, şiir, kompozisyon, kısa film, Bayrak şiirini güzel okuma yarışmaları düzenledik ve belgesel film çekimi yaptık. Adanapost Haber Portalı olarak her 5 Ocak’ta Adanalılarda tezahür eden Millî Mücadele ruhunu, atalarımızın gerçekleştirdiği ideallerini günümüz gençliğine hatırlatmak ve kalıcı kılabilmek amacı ile ‘5 Ocak; Adanalıyık! Bayrağa Sevdalıyık..’ belgeselini hazırladık. ‘5 Ocak; Adanalıyık! Bayrağa Sevdalıyık..’ belgeseli için bayrak teması ile yapılan merasime, kalbi vatan, bayrak, millet ve Adana için çarpan hemşehrilerimiz katıldı.

100 yıl öncesi yapılan kutlamaların aslına uygun olarak hazırlanan 5 Ocak belgesel çekiminin ilki, 100 yıl önce Hükümet Konağı olan şimdiki Seyhan Kaymakamlığı önünde Kaymakam Mustafa Yavuz’un sandıktan bayrağı çıkarıp gençlere teslim etmesiyle başladı. Bayrak, mehteran bölüğü eşliğinde Ziya Paşa parkına getirildi. 100 yıl sonra Türkiye’nin ilk en büyük bayrağı, aynı yerde, aynı ebatta İstiklal Marşı okunarak, Ulu Camii ve Büyük Saat arasına göndere çekildi.

Belgesel çekiminin ikincisi de merasim sonrası toplantı yapılan yer olan Kumluk meydanında gerçekleştirildi; kutlu bayrağımız Adana Sabancı Merkez Cami’nin iki minaresi arasında dalgalandırıldı. Drone ile de görüntülenen bayrak törenleri duygulu anlara sahne oldu.

“5 Ocak; Adanalıyık, Bayrağa Sevdalıyık” belgeselini, arşiv resimler ve kaynak eserlerden faydalanarak hazırladık. 1935 yılında çekilen mücahit kahramanlarımızın ses ve görüntülerinin bulunduğu “Kurtuluş Savaşımız” belgeselinin bulunarak arşivlerde yerini almasını ümit ediyoruz.

İşgal yıllarında yaşanan bayrak yasağından dolayı sandıklara kaldırılan, Kurtuluştan sonra Adana’da dikilen Türkiye’nin ilk en büyük Türk bayrağını aynı ölçülerde tekrar hazırladık. O gün dikilen bayrağı temsilen Hükümet Konağında sandıktan çıkararak bayrağımızı aynı yerde dalgalandırdık. Kayıp olan Türkiye’nin ilk en büyük bayrağının bulunması ve yaşatılmasını ümit ediyoruz.

Türkiye’nin ilk en büyük bayrağı halkımız tarafından çok büyük ilgi gördü, resimler çekildi, sohbetler edildi, diriliş heyecanı akşama kadar devam etti.

5 Ocak, Adana’nın kurtuluşu nedeniyle düzenlenen kısa film, kompozisyon, şiir yazma, ‘Bayrak’ şiirini güzel okuma yarışmalarına katılım sağlayan, yarışmacılar ve eserleri bizi umutlandırdı. Diriliş ruhu, bizleri heyecanlandırdı.

5 Ocak 2022 günü Adana Evliya Çelebi Çok Amaçlı Salonunda, ‘5 Ocak; Adanalıyık! Bayrağa Sevdalıyık..’ belgeselinin ilk gösterimi yapıldı.

Programda, ödül alan eserler seyirci ile buluşarak yarışmayı kazananlara ödül ve mansiyonları verildi.

Programda öğretmen, öğrenci, yaşlı ve genç yiğit Adanalılarla birlikte İstiklal Marşı’nı ve Bayrak şiirini hep beraber yürekten okuduk. Kurtuluş yıllarını anıp, millî birlik ve beraberlik içinde Adana’nın Kurtuluşunun 100. Yılı’nı kutladık. Program sonunda katılımcılara ana temamız olan bayrak dağıtımı yaptık.

Adana’nın Kurtuluşunun 100. Yılı anısına hazırlanan etkinlik çalışmalarının da içinde bulunduğu “Millî Mücadele Seçkisi” adlı bu kitapta, fotoğraf sergisi, şiir, yazı, belgeler ile yarışmacıların şiir ve kompozisyon dalında ödül alan eserleri ve ilk kez yayınlanacak bilgi ve belgeler yer alıyor.

Evet, Adanalı olmak, bayrak sevdasını, mertliği, cömertliği ve yiğitliği bilmektir.

Adanalı olmak, geçmişini bilerek geleceğe hazırlanmaktır.”

Bu seçkiye benim de bir parça katkım olduğu için mutluyum. Yaşadığı şehre sevgisini bu seçkiyle icraata dökerek taçlandıran Mehmet Yürekli’yi çalışmalarından dolayı tebrik ediyor, çalışmalarının devamını diliyorum.

Millî Mücadele Seçkisi’nin İçindekiler bölümündeki başlıklar şu şekildedir:

TAKDİM .................................................................................................. 5
ÖN SÖZ .................................................................................................15
ADANA’NIN İŞGALİ, ANAVATANA KATILMASI VE
İLK KURTULUŞ BAYRAMI....................................................................23
Adana’nın İşgali.....................................................................................25
Fransızların Adana’yı İşgali 1919.......................................................... 26
Adana’da Yaşanan Kara günler ............................................................27
Yeşiloba Şehitliği .................................................................................. 27
Toros Dağları’nda Kurulan Kuvâ-yı Milliye............................................ 31
Pozantı’nın Kurtuluşu ve Karboğazı Zaferi .......................................... 35
Çukurova’da Yaşanan Katliamlar.......................................................... 38
Kaç Kaç Günleri..................................................................................... 40
40 Pozantı Kongresi............................................................................... 41
Adana’nın Kurtuluşu............................................................................... 44
Ankara İtilafnamesi ve Adana’nın Tahliyesi ........................................... 48
Türk Askerinin Adana’ya Girişi................................................................ 50
Adana’da İlk Kurtuluş Bayramı (5 Ocak 1922).........................................50
Kumluk Meydanı’nda Kutlama ................................................................53
5 OCAK ADANA’NIN KURTULUŞU’NUN 100. YILI,
ADANAPOST ETKİNLİK YAZILARI.........................................................55
Adana’nın “Ergenengün”ü: 5 Ocak 1922.................................................57
100. Yıl Kutlamaları Önemlidir.................................................................59
ŞANLI DİRENİŞ: 5 OCAK ..................................................................... 61
Yürekli: “5 Ocak’ın diriliş ruhunu yeniden canlandıracağız” ...................66
“Bayrak”la Bayraklaşanlar: Arif Nihat Asya ........................................... 68
Arif Nihat Asya İle Orhan Veli Kanık’ın Bayrak Şiiri Yarışmasına
Gönderdikleri Şiirleri ................................................................................71
MİLLİ TAVIR............................................................................................ 75
5 Ocak’ta üç anma töreni birden..............................................................78
DAHA NİCE 100. YILLARA…...................................................................80
Arif Nihat Asya İle Hasan Ali Yücel’in Bayrak Şiirleri................................82
Yürekli: “5 Ocak’ta, Başkomutan Erdoğan ile
‘Adanalıyık! Bayrağa Sevdalıyık’ demek istiyoruz” ................................ 87
5 Ocaklar Güzeldir.................................................................................. 88
MİLLÎ MÜCADELE SEÇKİSİ
20 Türkiye’nin en büyük ilk bayrağı Merkez Camisi’nde dalgalandırıl.. 90
“Bayrak” Şiirinin Yazılışı.........................................................................92
Mehmet Yürekli: 5 Ocak belgesel çekimleri devam ediyor.....................96
‘5 Ocak Adanalıyık! Bayrağa Sevdalıyık’ belgeseli
5 Ocak’taki programda gösterime girdi................................................. 98
5 OCAK ADANA’NIN KURTULUŞU’NUN 100. YILI, ADANAPOST ETKİNLİK KOMPOZİSYONLARI........................................................................... 101
Şehadet Pervaneleri .............................................................................103
Vuslat-I Istiklâl........................................................................................105
Torosların Vakur Ve Asil Evlâdısın Adana!..............................................107
Beş’lerce Ocak Tüttürenlere Vefa ..........................................................109
Adana’nın Kurtuluşu...............................................................................111
Başı Dik Çukurova..................................................................................114
5 OCAK ADANA’NIN KURTULUŞU’NUN 100. YILI,
ADANAPOST ETKİNLİK ŞİİRLERİ ........................................................117
Bayrak Oldular.........................................................................................119
Göklerin Fatihi Bu Bayrak Benim............................................................120
Gönlümüzde Ay Yıldızın Sevdası.............................................................122
Zafer Düğünü ..........................................................................................123
Şahidi Yerler Gökler 5 Ocak Destanının...................................................124
Anlat Bana Adana....................................................................................126
Kutlu Bayram............................................................................................129 Adana.......................................................................................................131
Beş Ocak Destanı...................................................................................133
Bayrak Bayrak 5 Ocak, Sancak Sancak Adana ...................................134
Hürriyet Anasının Beş’iğidir Ocak’lar................................................. 135 Bayrak...................................................................................................137
Adanam ...............................................................................................139
Kanımızı, Canımızı Sebil Ettik............................................................. 141
GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE 5 OCAK ŞİİRLERİ...................................143
Adana Kurtuluşunun Destanı ............................................................ 145
5 Ocak Marşı ........................................................................................148
5 Ocak Türküsü....................................................................................149
5. Kanunisani...................................................................................... 150
Adana İşgali Münasebetiyle .............................................................. 151
Adana Kurtuluşundaki Şehitlerimizin Resmi Geçidi............................151
Adana’ya Destan............................................................................... 152
Beş Ocak..............................................................................................153
Bir Beş Ocak Günüydü..........................................................................154

İÇİNDEKİLER
21 Bugün........................................................................................155
Çetenin Destanı..............................................................................156
Çukurova Destanı...........................................................................157
Garip Adana....................................................................................158
Güzel Adana....................................................................................159
Adana .............................................................................................159
Kaç Kaç...........................................................................................160
Kahraman Adanalı ..........................................................................161
Kurtuluş Destanı ..............................................................................162
Mukaddes Anavatan ........................................................................164
Beş Ocak..........................................................................................165
Mamure Kahramanları .....................................................................165 Selam................................................................................................166
Toroslar ve Adana..............................................................................166 Ocak.............................................................................................. ....167
5 Ocak...............................................................................................168
Garip Adana’ya ..................................................................................168 Hicret..................................................................................................169
ARŞİVLERDE ADANA FOTOĞRAFLARI ..........................................171
ADANA’DA İŞGAL DÖNEMİ................................................................178
DİRENİŞ VE KUVÂ-YI MİLLİYE..........................................................183
ANKARA ANTLAŞMASI VE KURTULUŞ ............................................189
ADANA’NIN KURTULUŞ (MİLLİ BAYRAM) KUTLAMALARI................193
TARİHTE YEREL BASINDA 5 OCAK KUTLAMALARI..........................201
MİLLİ MÜCADELEDE KUVÂ-YI MİLLİYE’Cİ FOTOĞRAFLARI ...........207
MİLLİ MÜCADELE BELGELERİ ...........................................................227
YAYGIN VE YEREL BASINDA ADANAPOST ETKİNLİK HABERLERİ..239
ADANAPOST 5 OCAK PROGRAMINDAN FOTOĞRAFLAR................261
ADANAPOST 5 OCAK PROGRAMINDAN RESİM SERGİSİ.................269
ADANAPOST BELGESEL ÇEKİMİNDEN FOTOĞRAFLAR....................279

Önceki ve Sonraki Yazılar
YAZIYA YORUM KAT
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
1 Yorum